Bilgi İçin Tıklayınız!
Şu an KozanBilgi.Net 'de 0 Üye 45 Misafir Bulunmaktadır. Buraya Tıklayarak Görebilirsiniz...
Anasayfan YapFavorilerine EkleE PostaPlayerHarita
KozanBilgi.Net - Türkiye'nin Bilgi Paylaşım Portalı
Bugün 01.08.2014 
          
Ana Sayfa
          
Forumlar
          
Yazılar
          
Resimler
          
Videolar
        
Kozan
          
Şiirler
          
Dosyalar
          
Hesabım
          
Gizlilik Bildirimi
          
Forum Kuralları
  Üyelik      Hatırla    Yeni Kayıt - Şifremi Unuttum -      Aklından Neler Geçiyor ? Canlı Destek
» Konu Açan TurkesManga   
 KozanBilgi.Net Forumları
 Hayvancılık
       Ülkemizde Et Ve Yün Tavşancılığının Geleceğine İlişkin Görüşler

ÜLKEMİZDE ET VE YÜN TAVŞANCILIĞININ GELECEĞİNE İLİŞKİN GÖRÜŞLER


Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü, İzmir


Prof.Dr.Çetin Koçak 1

Özet: Ülkemizde abartılı ve özendirici yayınların da etkisi ile yün tavşancılığına ilgi artmış ve sonuçta çeşitli kentlerimizde çok sayıda küçük kapasiteli işletmeler kurulmuştur. Başlangıçta bu işletmeler yüksek fiyatla damızlık satışıyoluyla kazanç sağlamışlar; ancak son birkaç yıl içinde damızlık satışları azalmış, işletmelerin ana ürünü olması gereken tavşan yünü fiyatları da düşmüştür. Karşılaşılan sorunlar nedeniyle Ankara Tavşanı çiftlikleri henüz gelişme aşamasında iken yok olma tehlikesi ile karşı karşıya bulunmaktadırlar. Bu olgu, ülkemizde 1970’li yıllarda et ve post tavşancılığında yaşananlara benzerlik göstermektedir. Bu nedenle bildiride et ve yün tavşancılığında elde edilen ürünlerin özellikleri, karşılaştırılması ve kazançlı olma koşulları tartışılmıştır. Ayrıca, et tavşancılığının olumlu özellikleri nedeniyle, ülkemizde geliştirilmesi için çalışmalar yapılması gerektiği vurgulanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Tavşan, et, yün

1. Giriş

Ülkemizde son 5-6 yıldır Ankara Tavşanı yetiştiriciliğine, yani tavşan yünü üretimine ilgi artmış ve çeşitli kentlerde tavşan yünü üretim işletmeleri (kendi deyimleri ile Angora Çiftlikleri) kurulmuştur. İlk kurulan işletmeler yün üretimi ve pazarlaması yerine damızlık satışına yönelmişler; hem bu olgu, hem de yazılı ve görsel basının etkisi ile kurulan çiftliklerin sayısı hızla artmıştır. Ancak son zamanlarda damızlık satışının azalması ve tavşan yünü fiyatlarının da beklentilerin çok altında bir düzeye gerilemesi kurulan işletmeleri hayal kırıklığına uğratmıştır. İşletmelerden bir kesimi yün üretimini bırakarak et tavşancılığına yönelmişler,kimileri de iki ayrı ırk ile hem et, hem de yün üretimini deneme sürecine girmişlerdir. Bu süreçte kimi gazeteler ve televizyon kanallarında abartılı ve özendirici haberler ve ayrıca çeşitli dergilerde de konuya ilişkin derleme yazıları yayınlanmıştır.Konu bir yönüyle 1970’li yıllarda et ve post tavşancılığında yaşananlara benzerlik göstermektedir. O dönemde de basının abartılı ve özendirici yayınları ile çok sayıda kişi ve firmalar tavşan yetiştiriciliğine başlamışlar, ancak beklentileri gerçekleşmeyince bu işi bırakmak zorunda kalmışlardır. Bunlar içinde Avrupa’nın en büyük tavşancılık işetmesi olarak kurulan on bin damızlık kapasiteli bir işletme de bulunmaktaydı.Bu başarısızlıkların nedenleri 1. Bilimsel Kürk Hayvancılığı Sempozyumunda (Koçak ve Bayraktar, 1998) dile getirilmiş ve ayrıca Koçak (2002) tarafından ayrıntılı olarak irdelenmiştir.Son birkaç yıl içinde Ankara Tavşanı yetiştirme ile ilgili olarak bilgi almak üzere çok sayıda girişimci kamu kuruluşlarına başvurmuşlardır. Bunun sonucunda Batı Anadolu’da kimi kentlerimizdeki Tarım il müdürlüklerinde görevli teknik elemanların istekleri üzerine, 6-8 Mayıs 2003 tarihinde, Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsü’nde gerçekleştirilen hayvancılık grubu bilgi alış veriş toplantısında Ankara Tavşanı konusunda özet bilgi sunulmuş ve tartışılmıştır. Bu konuda ülkemizde bilgili teknik elemanların sayıları sınırlı olduğu gibi, bilim adamları ve araştırıcılar arasında da görüş ayrılıkları bulunmaktadır. Bu nedenlerle bu bildiride et ve yün tavşancılığının özellikleri ile yetiştirme ve kazançlı olma koşullarının tartışılması amaçlanmıştır.

2. Et ve yün tavşancılığının farklılıkları

Et tavşancılığı ile Ankara tavşanı yetiştiriciliği arasında, bakım, barındırma ve besleme ilkeleri bakımından genel olarak farklılık yoktur. Ancak Çizelge 1 de belirtilen kimi farklılıklar göz önüne alınmaz ise, işletmede beklenilen kazanç gerçekleştirilemez. Bu farklılıkların tümü önemli olmakla birlikte; yün üretiminin, düşük barınak sıcaklığı ve daha çok iş gücü gerektirmesi nedeniyle bu ikisi önemlidir.




2.1.Tavşan etinin özellikleri
Beyaz etler grubundan olan tavşan eti, protein içeriği bakımından dana etine benzerlik gösterir.İnsan beslenmesinde genellikle çekinilen kolesterol ve yağ içeriği çok düşüktür. Buna karşılık demir bakımından da diğer etlerden daha zengindir(Çizelge 2 ve 3). Sindirimi kolay etlerden olması nedeniyle, sağlık için önemli etlerin başında gelir.Bu olumlu özelliklerine karşın, Dünya ve ülkemiz insanlarının tavşan etine bakışı üzerinde kısaca durmakta yarar görüyorum. Tavşan etinin en çok tüketildiği ülkeler olarak Fransa, İtalya, İspanya,Malta, Almanya ve İngiltere sayılabilir. Genellikle Akdeniz ülkelerinde tavşan eti aranan ve zevkle yenilen bir et türü olmuştur. Ülkemizin bir Akdeniz ülkesi olmasına ve halkımızın da av tavşanının etine pek de yabancı olmamasına karşın, evcil tavşan eti ve tavşan yetiştiriciliği ile ülkemiz insanının tanışması çok geç olmuştur. Üstelik bu tanışma sürecinde (1970’li yıllar) çeşitli sorunlar yaşanmış ve aradan uzun bir zaman geçmesine karşın, olumsuzluklar henüz unutulmamıştır.99




Çizelge 1. Et ve yün tavşancılığının çeşitli özellikler bakımından karşılaştırılması

özellikler Et tavşancılığı
Yün tavşancılığı


Üretim amacı

Tavşan eti
Tavşan postu
Damızlık

Tavşan yünü
Damızlık

Verimli yaşam süresi
Damızlıklar
Yüncüler

2Yıl
Yok

2 Yıl
4 Yıl


Bir işçinin bakabileceği ergin tavşan sayısı 750 adet damızlık
500 adet yüncü

Zaman alıcı işler
Süre (dakika / tavşan)
Kesim ve yüzme
5-10
Kırkım ve yün tasnifi
20-30

Üreme
Eşeysel olgunluk yaşı (ay)
İlk çiftleştirme yaşı (ay)
Doğum sayısı (adet/ yıl)
Yavru sayısı (adet/doğum)
Yavru sayısı (adet/dişi/yıl)

3-4
5-6
6-8
8-10
50-60

3-4
5-6
4-5
4-6
20-30

Verim
Karkas (kg / dişi / yıl)
Post (adet /dişi / yıl)
Yün (g / birey / kırkım)
Yün (g / birey / yıl)

75
40
Yok
Yok

Yok
Yok
250
900-1000

Barındırma
Barınak içi sıcaklık (0C)
Barınak alanı (m2 / tavşan)
Kafes alanı (m2 / tavşan)
Damızlık
18-21
Besi 18-21
0.75-1.0
0.5-0.6
Damızlık
18-21
Yün 5-15
0.6-0.7
0.3-0.4










Çizelge 2. Tavşan eti ve diğer kimi etlerin besin madde içerikleri bakımından karşılaştırılması (100 g ette)*

Türler Enerji (kcal) Kuru madde(g) Protein (g) Ham yağ (g)

Tavşan 160 30 21
8

Tavuk 200 33 19.5
12

Domuz 295 42 16
25

Koyun 278 60 16.5
23

Sığır 288 58 17.7
23

*Lebas ve ark. (1986) nın Adriani ve ark. (1981) den alıntısının bir bölümü







Çizelge 3. Tavşan etinin kolesterol ve demir içeriğinin çeşitli türlerin etleri ile karşılaştırılması
Türler Kolesterol (g / 100 g et)
Demir (mg / kg et)

Tavşan 45(1) 42(3)
Tavuk 93(1) 18(2)
Hindi 67(4) 15(2)
Domuz 98(1) 10(2)
Sığır 116(1) 19(2)
Koyun 85(5) 16(2)
(1) Long, 1974; (2) Souci ve ark. 1990; (3) Böcker, 1993; (4) Komprado ve ark. 2003; (5) İ.Ü. Veteriner Fakültesi








2.2.Tavşan yününün özellikleri

Hayvansal lifler içinde Dünya’da üretilen miktar bakımından koyun yünü ve tiftikten sonra üçüncü sırada yer alan tavşan yünü kalite yönünden tüm hayvansal liflerin başında gelir. Çizelge 4‘te sunulan üstün özelliklerinin dışında tavşan yünü,hafif, yumuşak ve çok iyi yalıtkandır. Bu nedenle tavşan yünü karışımlı çeşitli giysiler, kas ve eklem rahatsızlıkları için güvenle önerilmektedir. Bir kg yün üretimi için harcanan enerji miktarı çok düşüktür. Bu miktarlar Merinos (Rambulye), tiftik ve tavşan yününde sırasıyla 2520, 920 ve 691 MJ olarak bildirilmektedir (Koçak, 2003).



Çizelge 4. Tavşan yününün çeşitli hayvansal liflerle karşılaştırılması
Türler Kalınlık(Mik.) Özgül ağırlık(g/cm3) Randıman(%)
Enerji *

Rambulye 18-20 1.33
50-60
2520
Tiftik 23-37 71
920

Keşmir
14-17

AnkaraTavşanı 9-14
1.15-1.18 
97-99 691
* Schlolaut,1998. 1 kg yün için harcanan miktar (MJ)

Tavşan yünü (Angora) diğer liflerle (bitkisel,hayvansal ve sentetik) karıştırılarak çok değerli iç ve dış giysiler yapılmaktadır. Bu giysiler diğerlerine göre her zaman 8-10 kat daha yüksek fiyatla satılır.Ancak üretilen yünün fiyatı her zaman aynı oranda yüksek olmamaktadır. Bu nokta yün tavşancılığının önemli olumsuz yanlarından biridir.

3. Kazançlı olma koşulları

Tavşancılıkta kazanç elde etmede genel olarak pazar koşulları ve üretim maliyeti olmak üzere iki faktör etkili olmaktadır. Üretim maliyetinin düşürülmesi için nitelikli damızlık materyal kullanması ve ayrıca çevre koşullarının da üretim dalının özelliklerine uygun biçimde ve düzeyde gerçekleştirilmesi gerekir. Hem damızlıkların özellikleri hem de uygun çevre koşulları bakımından et ve yün tavşancılığı arasında farklılıklar vardır.Et tavşancılığında birincil ürün olan tavşan eti,damızlık dişilerden üretilen yavruların büyütülmesi ve 70-80 günlük bir besiden sonra kesilmesiyle elde edilir. Yün tavşancılığında ise birincil ürün olan yün, Ankara tavşanı yavrularının yaklaşık üç aylıktan sonra 4-5 yıl boyunca, yılda 4 kez
kırkılması yoluyla üretilir. Et tavşancılığında ikincil ürün kesilen yavruların postlarıdır. Bunlar genel olarak oyuncak, şapka ve ucuz kürk yapımında değerlendirilir. Yün üretiminde ise belirtmeye değer bir ikincil ürün yoktur. Halk arasında yanlış olarak Ankara tavşanlarının etinden ve postundan da yararlanıldığı söylentisi yaygındır. Yün sürüsünden her hangi bir nedenle ayıklanmış olan tavşanlar kesilerek etleri ve postları değerlendirilebilir. Ancak yaşlı tavşanların etleri kalite ve lezzet bakımından 70 günlük broyler tavşanların etlerine hiç benzemez. Ayrıca sürekli yünü alınan tavşanlar,“bir deri, bir kemik” derecesinde zayıftırlar.Her iki üretim dalında damızlıklarda aranan kimi özellikler de farklıdır. Etlik damızlıklarda en başta üreme gücü ve dişilerde analık özelliği üzerinde durulur. Üreme gücü ne kadar yüksek ise, yılda dişi başına o kadar çok yavru, dolayısıyla et üretilebilir.Ana hedefi yün üretimi olan Ankara Tavşanı yetiştirmede ise kullanılan damızlık materyalin üreme gücünün yüksek olması istenmez. Çünkü yün verimi ile döl verimi arasında antagonist (ters) bir ilişki vardır. Ülkemizdeki yün tavşancılığında bilmeden veya bilerek yapılan yanlışlardan biri de budur. Yün üretim sürüsünde her tavşan başına alınan yün miktarını artırmak için, bu hayvanların üretildiği damızlık sürünün üreme potansiyelini düşürmek gerekir.Et tavşancılığında yılda dişi başına üretilen et miktarının yüksek olmasında damızlıkların üreme gücü ve dişilerin analık özelliği yanında, yavruların gelişme özellikleri ve yaşama gücü üzerinde de durulmalıdır. Yün tavşancılığında ise yün veriminin yanında, özellikle yün üretim döneminde (3-5 yıl) yaşama gücü önemli bir etmendir.Açıklanan bu özellikler, kullanılan hayvan materyaline ilişkindir. Her iki üretim dalında da,kullanılan damızlıkların niteliği ne kadar iyi olursa olsun, bu özelliklerin istenilen düzeyde ortaya çıkması, her türlü çevre koşullarının uygun biçimde yerine getirilmesine bağlıdır. Hem et, hem de yün tavşancılığında çevre koşulları olarak birçok faktör sayılabilir. Bunların tümünü burada açıklamaya gerek yoktur. Et tavşancılığında genel bir söylem ile, “yılda dişi başına kesilip pazarlanabilen yavru sayısının” yüksek olmasında etkili çevre koşullarının sağlanması gerekir. Yün tavşancılığında ise “ yılda tavşan başına üretilip satılabilen yün miktarının” yüksek olmasında etkili koşullar gerçekleştirilmelidir. Üstelik bu koşullar için gereğinden çok masraf yapılmamalıdır.Örneğin yün veriminin yüksek olması için, barınak içi sıcaklığının 5-15 C arasında olması gerekir.Yazları sıcak geçen bölgelerde sıcaklığı düşürmek için kuşkusuz çeşitli soğutma yöntemleri uygulanabilir. Ancak bir kg yünün maliyetini artıran bir uygulama, standart satış fiyatı olan yün üretimindeki kazanç miktarını azaltacaktır. Bu nedenle sıcak bölge ve yörelerde yün tavşancılığı işletmeleri pek önerilmez. Bunun dışında yün üretiminde etkili olan çeşitli etmenler bulunmaktadır. Koçak (2003) tarafından açıklanan bu etmenlerin her birinin uygun şekilde yerine getirilmesi, tavşan başına üretilen yün miktarınınartırılmasında önemli rol oynar.Maliyeti yükseltmeden yün veriminin artırılması yanında, yünün satış fiyatı da karlılıkta önem taşır.Bu konuda üreticiler için önemli bir şanssızlık,Dünya piyasasında tavşan yünü fiyatlarının 3-5 yıllık periyotlarla dalgalanma göstermesidir. Bu noktalar üreticiler tarafından göz önüne alınmalıdır.Et tavşancılığında yıl boyunca tavşan eti üretimi ve satışı yapılabilir. Ancak pazar durumunu inceleyip buna uygun bir üretim planlaması yapmak gerekir.

Ülkemizde bu üretim alanında yatırım yapmak isteyen girişimcilerde halkın tavşan eti tüketim alışkanlığı konusunda bir kuşku ve 1970’li yıllarda yaşanan tavşancılık olgusu nedeniyle de bir çekince bulunmaktadır. Kanımca bu kuşku ve korkuya hiç gerek yoktur. Yapılan iki anket çalışmasından birinde tavşan eti yiyenlerin oranının % 54, yemeyenlerin ise % 46 olduğu, yiyenlerin büyük çoğunluğunun (% 92.5) tavşan etinden hoşlandıkları saptanmıştır (Korkmaz ve Taban,1997). İkinci ankette de tavşan eti yiyenler % 57.6,yemeyenler ise % 42.4 olarak bulunmuştur. Tavşan eti yemeyenler bunun nedenlerini alışkanlık (%28),bulamamak (% 12), her ikisi (% 2) ve inanç (% 0.9) olarak belirtmişlerdir (Koçak ve Bayraktar, 1998).Bu sonuçların dışında, çeşitli gözlem ve görüşmeler de ülkemizde tavşan eti tüketim alışkanlığının kolaylıkla kazanılabileceği izlenimini vermektedir.Sonuç olarak bir noktayı vurgulamakta yarar var.Yün tavşancılığı, daha yoğun iş gücü ve daha titiz bakım yönetim işleri gerektirir. Ayrıca yün fiyatlarının belirli peryotlarla dalgalanma göstermesi ve yüksek yün verimi elde etmek için çok çeşitli etmen ve koşulların yerine getirilmesi zorunluluğu bu üretim dalının güçlükleridir. Et tavşancılığında ise durum farklıdır. Yıllardır bir slogan gibi sürekli yinelenen beslenme sorunu Dünya var oldukça artarak sürecektir. Sorunun çözümlenmesi için üreme potansiyeli yüksek ve çok hızlı gelişen hayvanlara et üretimi amacıyla önem verilmesi kaçınılmaz görünmektedir. Bu tanıma en uygun hayvan türlerinden biri tavşandır. Çok çeşitli ve olumlu özelliklerinden dolayı tavşana geleceğin hayvanı olarak bakılmalıdır.Kısaca belirtilen bu nedenlerle ülkemizde et tavşancılığını geliştirmek için Devlet ilgili kurumları ile çalışmalara başlamalı ve gerekli destekleri sağlamalıdır. Kırsal kesimde ve özellikle orman köylerinde çağdaş üretim tekniği uygulayan küçük ölçekli et tavşancılığı işletmelerinin kurulması, hem ailelerin refah düzeyini yükseltmede, hem de ülkemiz ekonomisine küçümsenmeyecek bir katkı sağlamada etkili olacaktır.
alıntı 


KozanBilgi.Net 'Türkiyenin Bilgi Paylaşım Portalı'

Resimler Sadece üyeler içindir!

"Bende bir elma, Sende de bir elma varsa;
Ben sana bir elma verirsem, Sen de bana bir elma verirsen:
İkimizin de de birer elması olur.
Fakat, bende bir bilgi, Sende bir bilgi varsa;
Ben sana bir bilgi verirsem, Sen de bana bir bilgi verirsen:
Bende iki bilgi, Sende de iki bilgi olur!" [Konfiçyüs]

 

BİZ BATIDA ÇOCUKLARIMIZ İÇİN SAVAŞIRKEN,
BAZILARI DOĞUDA BİZİMLE SAVAŞSIN DİYE ÇOCUK YAPIYOR!..
BU ÜLKEYİ UCUZA ALMADIK BEDAVAYA DA VERMEYİZ !

 

False
TurkesManga
Site Kurucusu,
Gnl. Yayın Yönetmeni


Durumu Dışarıda
» Benzer BaşlıklarHit...
ÜLKEMİZDEKİ SOYU TÜKENMİŞ VE TÜKENMEKTE OLAN HAYVA
5160
Ülkemizdeki önemli edebiyat ödülleri
207
Ülkemizdeki Akarsu ve Göller
378
Ülkemizde Uygulanan Kdv Oranları
270
Ülkemizde Tüketici Haklarını Koruyan Kurumlar
234
Bu konuda 0 Sayfa 0 Cevap Var
» Son Konular İstatistik Forumda Ara
İşte Türkiye'de yaşayan Suriyeli sayısı...
Murat Göğebakan öldü...
Halı yıkama tesisinde çıkan yangın eve sıçradı...
Bayramda cinayet Önce dövdüler sonra......
Türk Eğitim Sen Yeni İlçe Milli Eğitim Müdürü Faru...
Üst Kategori (13)
Alt Kategori (160)
Konular (29962)
Cevaplar (3876)
Toplam Adettir

Başlık : Konu : Cevap :
» Bugün Giren Üyeler : 1 » TurkesManga
|#Genel Sorumlu|@Site Yöneticisi|*Bölüm Editörü|+Forum Editörü|!Sohbet Editörü|Gezici Üye|Normal Üye|Hevesli Üye|Azimli Üye|
|Çalışkan Üye|Verimli Üye|Bağımlı Üye|Abone Üye|Tiryaki Üye|Yıldız Üye|Bilgin Üye|Prof Üye|Üstad Üye|Süper Üye|Altın Üye|Ulu Üye|
» CopyrightYukarı Git
2oo6-2o14 © KozanBilgi.Net - Türkiye'nin Bilgi Paylaşım Portalı
KozanBilgi.Net © Türkeş Manga Tarafından Kurulmuştur. Bu sitede yer alan bilgiler KozanBilgi.Net adresi kaynak gösterilmeden kullanılamaz. Tüm hakları Telif Hakları Yasası'nca korunmaktadır.
ÖNEMLİ NOT: Sitemizde, 5651 Sayılı Kanunun 8. Maddesine ve T.C.K'nın 125. Maddesine Göre, Tüm Üyelerimiz Yazdıkları Mesajlar ve Konulardan Kendileri Sorumludur.
Sitemizde bulunan bir içeriğin, kanunlara aykırı olduğunu veya yanıltıcı olduğunu düşünüyorsanız lütfen bize bildiriniz. İletişim Adresimiz : turkesmanga@windowslive.com
sanalbasin.com üyesidir