Kader değişir mi?

Kader değişir mi?

Sual: Dua ile kader değişir mi? (Allah yazdıysa bozsun)

deyimindeki mana nedir? Dua etmeyi dilemek de kaderden mi?

Kaderin ömrü nereye kadardır? Ezeli mi, yoksa ebedi mi? Kaderin

de bir kaderi var mı?

CEVAP

Önce kaza ve kader ile çeşitlerini bilmek gerekir.

Kader, Allahü teâlânın, olacak şeyleri ezelde bilmesidir. Kaza,

kaderde bulunan şeyleri, zamanı gelince yaratmasıdır. Yani kader,

maaş bordrosu gibidir. Kaza ise, bu maaşın dağıtılmasıdır. Allahü

teâlâ, herkesin ne yapacağını, nerede nasıl öleceğini bilir. Buna,

kader, kısmet, baht, nasip, talih, yazgı, alınyazısı deniyor. Kur’an-ı

kerimde mealen buyuruluyor ki:

(Allah, onların işlediklerini ve işleyeceklerini bilir.) [Bekara

255]

Bir film tekrar tekrar gösterilse, bunu önceden seyretmiş birisi,

ikinci, üçüncü defa seyrederken, (Baş rolde oynayan oyuncu, attan

düşüp ölecek) dese, o dediği için mi filmdeki oyuncu ölüyor, yoksa,

söyleyen daha önce seyrettiği için mi biliyor?

Takvimlere, bir yıl içinde güneşin ne zaman doğup, ne zaman

batacağı, hesaplanarak yazılıyor. Güneş, takvimde bildirilen

saatlerde doğup batar. Güneş, takvime öyle yazıldı diye bilinen

saatlerde doğup batmaz. Takvime yazılması, güneşin doğmasına ve

batmasına tesir etmez. Allahü teâlâ da insanların başlarına ne

geleceğini bildiği için, bunları levh-i mahfuza yazmıştır. Bir âyet

meali şöyledir:

(Allah her canlının durduğu yeri ve sonunda bırakılacağı

mekânı bilir. Hepsi açık bir kitapta [levh-i mahfuzda]dır.) [Hud 6]

Kaderin değişeni de, değişmeyeni de vardır. Mesela

değişmeyen ecele, ecel-i müsemma denir. Bir âyet-i kerime meali

şöyledir:

(Ecel bir an gecikmez ve vaktinden önce de gelmez.) [Araf

34]

İnsanın işine göre, ömrü ve rızkı değişebilir. Kur’an-ı kerimde

mealen buyuruluyor ki:

(Allah, dilediğini siler, dilediğini değiştirmez. Ümm-ül-kitab

[levh-i mahfuz] Ondadır.) [Ra’d 39]

Ümm-ül kitap, ezeli olan kelam-ı İlahinin yazılı olduğu kitaptır.

Melekler, bunu anlayamaz. Zamanlı değildir. Allah’tan başka, kimse

bilmez. Hiç yok olmaz. Levh-i mahfuzda değişiklik olur. Bunu

melekler görür. İnsanın, işine göre, ömrü ve rızkı değişir. İyiler kötü,

kötüler iyi olarak değiştirilebilir. Bir başka âyet meali de şöyledir:

(Herkesin ömrü ve ömürlerin kısalması elbette kitapta

yazılıdır.) [Fatır 11]

Değişebilen kaza kadere kaza-i muallak denir. Bir kimse, iyi

amel yapıp duası kabul olursa, o kaza değişebilir. Hadis-i şeriflerde

buyuruldu ki:

(Kaza-i muallakı hiçbir şey değiştirmez. Yalnız dua

değiştirir.) [Hakim]

(Kader, tedbirle, sakınmakla değişmez. Ama kabul olan

dua, bela gelirken korur.) [Taberani]

(Sıla-i rahm ömrü uzatır.) [Taberani]

Kaderin levh-i mahfuzda yazılması kazadır. Bir kimseye takdir

edilen bela, kaza-i muallak ise, o kimsenin dua etmesi de takdir

edilmişse, dua eder, kabul olunca belayı önler. Duanın belayı

önlemesi de kaza ve kaderdendir. Şemsiye yağmura siper olduğu

gibi, dua da belaya siper olur.

Ecel-i müsemma değişmez ama; Ecel-i kaza değişebilir. Bir

örnek: İki kişi, Hazret-i Davud’a birbirini şikayet etti. Azrail

aleyhisselam gelip, (Bu iki kişiden birinin eceline bir hafta kaldı.

İkincisinin ömrü de, bir hafta önce bitmişti; ama ölmedi) dedi.

Hazret-i Davud, hayret edip sebebini sorunca cevaben dedi ki:

(İkincisinin bir akrabası vardı. Buna dargın idi. Bu gidip

onun gönlünü aldı. Bunun için Allahü teâlâ, bunun ömrünü 20

yıl uzattı.) [Levh-i Mahfuz ve Ümm-ül-kitab risalesi]

Sosyal Medyada Paylaşın:

BİRDE BUNLARA BAKIN

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

Yorum yazmak için giriş yapmalısın