Kozan'ımızın düşman işgalinden kurtuluşunun 100. yılı kutlu olsun!

MİRASÇILIKTAN ÇIKARMA (ISKAT)

MİRASÇILIKTAN ÇIKARMA (ISKAT)

Mirasçılıktan çıkarma, saklı paylı mirasçıların miras bırakan tarafından bu haklarının ellerinden alınmasını ifade eder. Daha önceki yazılarımızdan saklı paylı mirasçıların kim olduğundan bahsetmiştik. Tekrarlamak gerekirse:

Murisin alt-soy (çocuk, torun, torun çocuğu…),

Murisin anne-babası,

Murisin eşidir.

Son kertede miras bırakan yasada belirtilen sebeplerle mirastan çıkarma işlemini gerçekleştirmek istiyorsa bu işlem sadece yukarıda belirttiğimiz saklı paylı mirasçılariçin geçerli olacaktır. Bunun dışındaki kişiler mirastan çıkarılamayacaktır.

 

Iskat (çıkarma) 2 sebeple gerçekleştirilmektedir:

1)Cezai Iskat

2)Koruyucu Iskat

İlki 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 510. maddesinde belirtilen cezai ıskattır:

”Aşağıdaki durumlarda miras bırakan, ölüme bağlı bir tasarrufla saklı paylı mirasçısını mirasçılıktan çıkarabilir:

  1. Mirasçı, miras bırakana veya miras bırakanın yakınlarından birine karşı ağır bir suç işlemişse,
  2. Mirasçı, miras bırakana veya miras bırakanın ailesi üyelerine karşı aile hukukundan doğan yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemişse. ” denilmektedir.



Şimdi bu maddeleri tek tek açalım. Birinci bentte açıklanması icap eden husus, miras bırakanın yakınlarından birine ağır suç işlemek mirasçılıktan çıkarılma sebebidir. Peki miras bırakanın yakınları kimdir? Kanun koyucu bu kapsamı geniş tutmuştur. Bu kişinin illa miras bırakanın kan veya kayın hısımı olması gerekmemektedir. Bu kişi miras bırakanın çok sevdiği yakın bir arkadaşı da olabilir.

Peki ağır suç işlemesi tabirinden ne anlamak gerekir? Bunu da şöyle izah edelim. Ağır suçtan kasıt sırf ceza veya diğer kanunlarda bahsi geçen ve suç niteliği taşıyan fiiller değildir. Ya da saklı paylı mirasçınınbu tarz ağır bir suçtan dolayı yargılanıp ceza alması da değil. Bir suç işlenip bu suç hakkında beraat, takipsizlik ve sair karar/hüküm verilmiş dahi olsa siz bu maddeye dayanarak saklı paylı mirasçılarınızı mirastan çıkarabilirsiniz.

İkinci bentte bahsi geçen konu ise saklı paylımirasçının, miras bırakana veya miras bırakanın aile üyelerine karşı aile hukukundan doğan yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemesi. Önemli ölçüde! Örneğin çocuğun bakmakla yükümlü olduğu anne-babasına işkence ve kötü muamelede bulunması gibi.  Nafaka borcuna aykırı davranılması veya aile çıkarlarının önemli ölçüde zedelenmesi örnek kabilinde gösterilebilir. Ancak mirasçının kendisinden yaşlı biriyle evlenmesi gibi bir sebep mirastan çıkarılma sebebi olarak kabul edilmeyecektir.

Koruyucu Iskat ise Medeni Kanunu’n 513. Maddesinde belirtilmiştir:

”Miras bırakan, hakkında borç ödemeden aciz belgesi bulunan altsoyunu, saklı payının yarısı için mirasçılıktan çıkarabilir. Ancak, bu yarıyı mirasçılıktan çıkarılanın doğmuş ve doğacak çocuklarına özgülemesi şarttır.

Miras açıldığı zaman borç ödemeden aciz belgesinin hükmü kalmamışsa veya belgenin kapsadığı borç tutarı mirasçılıktan çıkarılanın miras payının yarısını aşmıyorsa, mirasçılıktan çıkarılanın istemi üzerine çıkarma iptal olunur. ”

 

Koruyucu ıskatın cezai ıskattan farkı saklı payın yarısından fazlası için mirasçılıktan çıkarma işlemi gerçekleştiremiyor oluşunuzdur. Yani miras payının diğer yarısı için mirasçılık sıfatınız devam edecektir. Cezai ıskatta ise saklı payın bir kısmı veya tamamı için mirasçılıktan çıkarma işlemi gerçekleştirilebilirsiniz.



Mirasçılıktan Çıkarma Nasıl Yapılır?

Iskat, ölüme bağlı bir tasarrufla gerçekleştirilebilmektedir. Yani mirastan çıkarma işlemini gerçekleştirebilmeniz için miras sözleşmesi veya vasiyetname düzenlemeniz gerekmektedir.

MK madde 512’de: ”Miras bırakan ancak buna ilişkin tasarrufunda çıkarma sebebini belirtmişse geçerlidir. ” denilmektedir. Yani sebebinizi açıkça, somut bir biçimde dile getirmek zorundasınız. Örneğin ”bana karşı suç işledi ” gibi genel ve soyut bir ifadenin yer alıyor oluşu, sebebin gösterildiğine delalet etmeyecektir. Bunun yerine örneğin ” yatağa bağlı olmama rağmen bana bakmayıp, bana eziyet etti ” gibi daha somut bir ifadenin yer alması gerekmektedir.

 

Mirastan Çıkarılan Kimse İtiraz Ederse…

”Mirasçılıktan çıkarılan kimse itiraz ederse, belirtilen sebebin varlığını ispat, çıkarmadan yararlanan mirasçıya veya vasiyet alacaklısına düşer.

Sebebin varlığı ispat edilememiş veya çıkarma sebebi tasarrufta belirtilmemişse tasarruf, mirasçının saklı payı dışında yerine getirilir; ancak, miras bırakan bu tasarrufu çıkarma sebebi hakkında düştüğü açık bir yanılma yüzünden yapmışsa, çıkarma geçersiz olur. ” denilmektedir.

 

Mirasçı Affedilebilir Mi?

Elbette. Miras bırakan ölüme bağlı bir tasarrufla çıkardığı mirasçısını onun saklı payı üzerinde herhangi bir tasarrufta bulunmamışsa yine ölüme bağlı bir tasarrufla ıskatından vazgeçebilir. Bunun dışındaki bir af şekli hukuksal sonuç doğurmayacaktır.

Önemlidir ki, miras bırakan mirastan çıkarma ile yetinmişse ve mirasçılıkta çıkarılan kimsenin miras payı üzerinde tasarrufta bulunmamışsa miras payı mirasçılıktan çıkarılan kişinin alt soyuna verilir. Alt soy bu payı isteyebilir.

 

NOT: Yazılarım telif hakkı içerdiğinden kaynak göstermeden paylaşmamanız önemle rica olunur. Ayrıca diğer tüm yazılarımda olduğu gibi bu yazımda da vermiş olduğum bilgiler, sizlere salt hukuki bilgi verme amaçlı olup, kesinlikle hukuki danışmanlık içermemektedir. İlginize teşekkür eder, kolaylıklar dilerim. 11/05/2018

AV. AYŞENUR ATICI

Sosyal Medyada Paylaşın:

BİRDE BUNLARA BAKIN