DOLAR 15,8769 0.2%
EURO 16,8435 -0.21%
ALTIN 945,160,54
BITCOIN 4777471,43%
Adana
22°

PARÇALI BULUTLU

20:26

AKŞAM'A KALAN SÜRE

Yatsı ve akşam namazını geciktirmek
26 okunma

Yatsı ve akşam namazını geciktirmek

ABONE OL
28 Şubat 2015 16:59
Yatsı ve akşam namazını geciktirmek
0

BEĞENDİM

ABONE OL

Sual: Dürr-ül-muhtar’ın, (Bir kimsenin yatsıyı gece yarısından

sonraya bırakması mekruh olur. Çünkü bu cemaati azaltır. Gece

yarısına kadar tehir etmek ise mubahtır) ifadesini açıklayan İbni

Âbidin hazretleri, (Yatsıyı gece yarısından sonraya bırakmak

musannife göre kerahet-i tahrimiyye ile mekruhtur. Hilye’den

nakledeceğimize göre ise kerahet-i tenzihiyye ile mekruhtur. Daha

makul olanı da budur. “Çünkü bu cemaati azaltır” ifadesinden

anlaşılıyor ki, yatsıyı evinde kılan gece yarısından sonraya

bırakabilir. Zira onun hakkında cemaat yoktur) buyuruyor. Buradan,

yatsıyı gece yarısından sonra kılmanın mekruh olmadığı anlaşılabilir

mi?

CEVAP

Mekruh olduğu açıkça yazılı iken mekruh değildir denemez. İbni

Âbidin hazretleri, (Tenzihi mekruh olması daha makuldür)

buyuruyor. (Yatsıyı evinde kılan, gece yarısından sonraya

bırakabilir) ifadesi, tenzihen mekruh olarak kılabilir demektir. Çünkü

gece yarısına kadar tehir etmenin mubah olduğunu bildiriyor. Ondan

sonra mubah olmadığı açıktır. Mubahtan sonra mekruh gelir. Bunun

tenzihi mi, tahrimi mi olduğu hakkında açıklama yapılmıştır.

Diğer fıkıh kitapları da incelenince, bunun tahrimi mekruh

olduğu anlaşılmaktadır. Bütün fıkıh kitaplarında sabaha kadar

denmiyor, gece yarısına kadar tehir mubahtır deniyor.

İmam-ı Rabbani hazretleri buyuruyor ki:

Hanefi mezhebindeki imamlara göre yatsı namazını gece

yarısından sonra kılmak mekruhtur. Bunun kerahet-i tahrimiyye

olduğu anlaşılmaktadır. Çünkü, yatsı namazını gece yarısına kadar

kılmak mubah, gece yarısından sonra kılmak mekruh olur

buyurmuşlardır. Mubahın karşılığı olan mekruh, tahrimen mekruhtur.

(1/29)

Tirmizi’deki hadis-i şerifte, (Eğer ümmetime güç gelmemiş

olsaydı, yatsıyı gecenin üçte birine kadar geciktirirdim)

buyurulmuştur. Yatsıyı gecenin üçte birine kadar geciktirmek

müstehap, gece yarısına kadar tehir etmek mubah, ondan sonra

mekruhtur. (Hidaye)

Yatsı namazını, gecenin üçte birine kadar tehir müstehaptır,

gece yarısına kadar tehir etmek mubah, gece yarısından sonraya

özürsüz tehir mekruhtur. (Halebi Kebir ve Sagir)

Yatsıyı gecenin yarısından sonraya tehir tahrimen mekruhtur.

(A.Naim, Tecrid-i Sarih Terc.)

Yatsı namazını gece yarısına kadar tehir mubah, ondan sonra

mekruhtur. (Cevhere)

Yatsıyı gecenin yarısından sonraya tehir mekruhtur. (İhtiyar,

Fet. Kadıhan, Tergib-us-salât)

Gece yarısından sonra yatsıyı kılmak mekruhtur. Bahr-i Raıkta

da böyledir. (Fetava-i Hindiyye)

Müslim’deki, (Yatsı namazının vakti, gece yarısına kadardır)

mealindeki hadis-i şerifi delil alan âlimlere göre, yatsı namazının

vakti gece yarısına kadardır, imam-ı a’zama göre ise tahrimen

mekruh olmakla beraber sabaha kadardır. (Senaullah Dehlevi,

Mala Büdde Minh)

Gece yarısı

Sual: Gece yarısından sonra yatsıyı kılmak mekruh deniyor.

Gece yarısı nasıl hesaplanır?

CEVAP

Gece, akşam ile imsak vaktinin arasıdır. Mesela İstanbul’da

akşam 16.43’te, imsak ise, 5.24’te olursa, akşam vaktinden, gece

24.00’e kadar olan zaman 7.17 olur. İkisinin toplamı 7.17 + 5.24 =

12.41 eder. Bunun yarısı 6 saat 20 dakika eder. Bu akşama ilave

edilince gece yarısı bulunmuş olur. Gece yarısı, 16.43 + 6.20 =

23.03, yani yaklaşık gece 11 olur.

Daha pratik bir yol: Öğle kaçta oluyorsa ondan bir saat

çıkarılır. Gece yarısı bulunmuş olur. Mesela İstanbul’da öğle

12.07’de olursa, bir saat önce 11.07 eder. Demek ki gece yarısı, 11

demektir. 11’den sonra kılınırsa mekruh olur.

Gecenin üçte biri

Sual: Maliki’de yatsıyı zaruretsiz gecenin üçte birinden sonraya

bırakmamak gerektiği bildiriliyor. Gecenin üçte biri nasıl hesaplanır?

CEVAP

Dört mezhepte de gece, akşam ile imsak vakti arasıdır. Bu ikisi

arasındaki vakit üçe bölünüp, çıkan vakit, akşam namazı vaktine

eklenirse, Maliki’ye göre yatsının son vakti bulunmuş olur.

Maliki’de yatsı vakti

Sual: Maliki’de yatsı namazının son vakti ne zamandır?

CEVAP

Maliki’de yatsı namazını şer’i gecenin sonuna [imsak vaktine]

kadar kılmak sahih ise de, üçte birinden sonra kılmak günahtır. (S.

Ebediyye)

Demek ki zaruretsiz yatsıyı gecenin üçte birinden sonraya

bırakmak günahtır. Bir zaruret varsa günah olmaz, imsak vaktine

kadar kılınabilir.

Gece, akşam namazından imsak vaktine kadar olan zamandır.

Üçte birinden sonra kılmak

Sual: Maliki’de yatsı namazını gecenin üçte birinden sonra

kılmak, mekruh mu yoksa günah mı?

CEVAP

Mezahib-i Erbaa’da diyor ki:

Maliki mezhebinde yatsının iki vakti vardır:

1– İhtiyari vakit,

2- Zaruri vakit.

İhtiyari vakit, akşamdan gecenin üçte birine kadar olan vakittir.

Ondan sonra vakit biter.

Zaruri vakit ise, akşamdan imsak vaktine kadar olan zamandır.

Zaruretsiz, yatsıyı gecenin üçte birinden sonraya bırakan günahkâr

olur. Bir özürle geciktirirse günah olmaz.

  1. Ebediyye’de ise, (Maliki’de şer’i gecenin sonuna kadar

kılmak sahih ise de, üçte birinden sonra kılmak günahtır)

deniyor. Mekruh denmiyor, günah deniyor. Mezahib-i Erbaa ile

aynıdır. Her iki kitapta da, yatsıyı gecenin üçte birinden sonraya

tehir etmek, mekruh değil, günah oluyor. Yine S. Ebediyye’de diyor

ki:

Başka bir mezhebi taklit etmek, kendi mezhebinden ayrılmak

değildir. O mezhebin, farzlarına ve müfsitlerine uymak demektir.

Vaciblerdemekruhlarda ve sünnetlerde, kendi mezhebine uyar.

Maliki’de, yatsıyı zaruri vaktine yani gecenin üçte birisinden

sonraya tehir etmek günah deniyor, mekruh denmiyor. O halde,

günah dendiği için, Maliki’yi taklit eden hanefilerin de, zaruretsiz,

yatsıyı gecenin üçte birinden sonraya tehir etmeleri günah olur.

Günah da olsa kılmalı, temelli terk ederek daha büyük günaha

girmemelidir.

Gecenin üçte birinden sonra

Sual: Maliki’de yatsı, gecenin üçte birinden sonra kılınınca,

kaza mı, eda mı olur?

CEVAP

Eda olur.

Sünnetler terk edilmez

Sual: Yatsıyı geciktirip gece yarısından sonra, yani mekruh

vakte girince kılarken, mekruh vakitte sünnet kılınmadığı için

sünnetlerini kılmamak mı gerekir?

CEVAP

Mekruh vakitte sünnet kılınmaz; ancak akşamdan sabaha kadar

mekruh vakit yoktur. Nafile veya sünnet kılınır. Mekruh olan, sünnet

veya nafile kılmak değil, yatsının farzını gece yarısına kadar tehir

etmektir. Yatsıyı geciktirerek farzı mekruh olarak kılınsa da,

sünnetler yine terk edilmemeli, ilk sünneti de, son sünneti de kılmalı.

Vitir zaten gece namazıdır, imsak vaktine kadar kılınır.

Sabahın sünneti ile ikindinin sünneti, farzdan sonra kılınmaz.

Bunları farzdan sonra kılmak mekruhtur. Akşama 40 dakika kalınca

artık mekruh vakit girdiği için, o günün ikindinin farzı kılınmamışsa,

sadece farzı kılınır, sünneti kılınmaz.

Vitir ve teheccüd

Sual: Yatsıyı veya vitri seher vaktinde kılmakla, teheccüd de

kılınmış olur mu?

CEVAP

Yatsıyı, gece yarısından sonraya bırakmak, tahrimen

mekruhtur. Kolay uyanacaksa, vitri bu vakitte kılmak, müstehabdır.

Seherde uyanıp, vitri kılmakla, teheccüd sevabı da hâsıl olur.

Vitirden önce yatsı

Sual: Vitir namazı yatsıdan önce kılınır mı?

CEVAP

Vitrin vakti yatsıdan sonradır, yatsıdan önce kılınmaz. Vitri

yatsının farzından önce kılmak sahih olmaz. Çünkü, ikisi arasında

tertip, İmam-ı a’zama göre vacibdir. Unutarak önce kılan, vitri iade

etmez. İki imama göre, vitir yatsıya tâbidir. Yatsıdan önce kılanın

iade etmesi lazımdır.

Şafii’de yatsı vakti

Sual: Şafii mezhebinde yatsı namazının vakti, vaktinin yarısı

kadar diyen âlimlerin olduğu söyleniyor. Bunlar kimlerdir? Şafii

mezhebinde yatsının vakti ne zamandır?

CEVAP

Şafii mezhebinde yatsının son vakti, Hanefi’de olduğu gibi fecre

kadardır. Yani imsak vaktine kadardır.

Ebu İshak Şirazinin El Mühezzeb isimli kitabında, Şafii

âlimlerinden Ebu Said-il İstahri, yatsı namazının son vaktinin,

vaktinin yarısı veya üçte biri kadar olduğunu bildirmektedir.

Bu bakımdan Şafii olanlar, yatsı namazı vakti girer girmez,

mümkün olduğu kadar erken kılmaya çalışmalıdır.

Namaza mani olan işte hayır yoktur

Sual: Toplantılarda, kitap okumalarda, sohbeti yarıda

kesmemek için, akşam veya yatsı namazını geciktirerek mekruh

vakte bırakmak caiz olur mu?

CEVAP

Hayır, caiz değildir. Ne olursa olsun, namaza mani olan hiçbir

işte hayır yoktur. Akşam namazını yarım saat sonraya, yatsı

namazını da gece yarısından sonraya bırakmak tahrimen

mekruhtur. Maliki’de de yatsıyı gecenin üçte birinden sonraya

bırakmak caiz değildir. İmam-ı Rabbani hazretleri buyuruyor ki:

Bir edebi gözetmek ve tenzihi olsa bile, bir mekruhtan

sakınmak, zikirden ve tefekkürden daha faydalıdır. Tahrimen

mekruhtan sakınmanın faydasını buradan anlamalıdır. O halde

tahrimen mekruh olarak kılınan namazları kaza etmelidir. İmam-ı

azam hazretleri, abdestin edeblerinden bir edebi terk ettiği için, kırk

yıllık namazı kaza etmiştir. (1/29)

Hâlbuki edebi terk etmek mekruh da değildir. Demek ki, abdest

alırken, namaz kılarken, edeblerine de riayet etmeye çalışmalıdır.

Hele mekruh işlemek, hiç caiz olmaz.

Akşam namazını geciktirmek

Sual: Akşam namazını cemaatle kılabilmek için yarım saat

geciktirmek caiz midir?

CEVAP

Akşam namazını vaktin evvelinde kılmak sünnettir. Özürsüz

yıldızlar görününceye kadar geciktirmek tahrimen mekruhtur.

Cemaatle kılmak sünnettir. Sünnet işlemek için namazı haram

vakte bırakmak caiz değildir.

Hastalık, seferi olmak gibi özürlerle yıldızlar çok görülünceye

kadar geciktirilebilir. Cemaat için geciktirilemez. Cemaat için 15-20

dakikadan fazla geciktirmemelidir.


    Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız.


    HIZLI YORUM YAP

    Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.